5 tháng xuất khẩu rau quả đạt gần 3 tỷ USD

Cục Xuất nhập khẩu (Bộ Công Thương) cho biết, tháng 5 là thời điểm nhiều loại trái cây đặc sản và chủ lực của Việt Nam (như sầu riêng, vải thiều, xoài, dừa...) chuẩn bị bước vào giai đoạn chính vụ thu hoạch rộ. Nguồn cung dồi dào tại các vùng nguyên liệu trong nước là yếu tố thúc đẩy xuất khẩu tăng mạnh trong các tháng tiếp theo của quý II và quý III/2026.

Theo ước tính, kim ngạch xuất khẩu rau quả của Việt Nam tháng 5/2026 đạt 614,8 triệu USD, tăng 15,1% so với tháng trước, nhưng giảm nhẹ 0,3% so với cùng kỳ năm ngoái. Tính chung 5 tháng đầu năm 2026, tổng kim ngạch xuất khẩu rau quả của Việt Nam ước tính đạt khoảng 2,98 tỷ USD, tăng 29,4% so với cùng kỳ năm 2025.

Xét về cơ cấu chủng loại xuất khẩu đang tiếp tục cho thấy sự chuyển dịch mạnh mẽ từ các mặt hàng tươi truyền thống sang các sản phẩm có giá trị gia tăng cao hơn. Theo thống kê sơ bộ từ số liệu của Cục Hải quan Việt Nam, tỷ trọng xuất khẩu nhóm sản phẩm chế biến tăng từ 29,33% trong 4 tháng đầu năm 2025 lên 35,82% trong 4 tháng đầu năm 2026, giúp nâng cao giá trị gia tăng và giảm phụ thuộc vào tính mùa vụ của trái cây tươi.

Trong khi đó, các sản phẩm xuất khẩu chính ngạch có Nghị định thư với thị trường Trung Quốc có tốc độ xuất khẩu tăng trưởng ổn định so với các mặt hàng khác.

Cụ thể, sầu riêng tươi và đông lạnh dẫn đầu toàn ngành về trị giá xuất khẩu trong 4 tháng đầu năm 2025, chiếm 14,26%. Nhờ lợi thế sầu riêng nghịch vụ (kéo dài đến tháng 3), việc phê duyệt đồng loạt các mã số vùng trồng, sầu riêng đông lạnh theo Nghị định thư xuất khẩu sang Trung Quốc và mức nền thấp của cùng kỳ năm trước, trị giá xuất khẩu sầu riêng của Việt Nam tăng 59,7% so với cùng kỳ năm 2025, đạt 293,13 triệu USD trong 4 tháng đầu năm 2026.

Trong 4 tháng đầu năm 2026, nhóm hạt và hạt dẻ đạt mức tăng trưởng đột biến, trở thành một trong những mặt hàng chiếm tỷ trọng cao trong tổng trị giá hàng rau quả xuất khẩu. Theo đó, xuất khẩu hạt dẻ cười của Việt Nam trong 4 tháng đầu năm 2026 tăng 204,6% so với cùng kỳ năm ngoái, đạt 224,63 triệu USD.

Xuất khẩu dừa và sản phẩm chế biến từ dừa tăng 14,9% so với cùng kỳ năm ngoái, đạt 198,38 triệu USD trong 4 tháng đầu năm 2026, đứng vị trí thứ tư toàn ngành. Việc xuất khẩu chính ngạch sang các thị trường lớn giúp các sản phẩm từ dừa của Việt Nam tăng trưởng ổn định.

Trong khi đó, xuất khẩu các loại trái cây gồm: Thanh long, mít, chanh leo tăng trưởng tích cực nhờ nhu cầu tiêu thụ lớn và thường xuyên từ thị trường Trung Quốc, Hoa Kỳ và Hàn Quốc.

Bưởi và chanh là các mặt hàng xuất khẩu còn nhiều tiềm năng khi tháng 4/2026, Bộ Nông nghiệp và Môi trường và Tổng cục Hải quan Trung Quốc (GACC) đã chính thức ký kết nghị định thư xuất khẩu quả bưởi và chanh Việt Nam sang Trung Quốc.

Theo Cục Trồng trọt và Bảo vệ thực vật, việc ký kết nghị định thư là kết quả của quá trình đàm phán kỹ thuật bài bản, kéo dài từ năm 2019 giữa các cơ quan chuyên môn hai nước trong lĩnh vực bảo vệ và kiểm dịch thực vật.

Kết quả này không chỉ phản ánh nỗ lực phối hợp chặt chẽ và tinh thần trách nhiệm cao trong việc hài hòa các yêu cầu kỹ thuật, mà còn thể hiện sự chủ động của hai bên trong việc lựa chọn, ưu tiên mở cửa thị trường đối với các sản phẩm có tiềm năng và lợi thế.

Trong bối cảnh hợp tác nông nghiệp Việt Nam - Trung Quốc không ngừng được củng cố và mở rộng, việc ký kết nghị định thư đối với quả bưởi, quả chanh tiếp tục khẳng định xu hướng mở cửa thị trường theo hướng chính ngạch, minh bạch, tuân thủ tiêu chuẩn quốc tế. Đồng thời thể hiện tính kế thừa và ngày càng hoàn thiện của cơ chế hợp tác song phương.

Cũng trong tháng 4/2026, lô bưởi tươi đầu tiên đã được hoàn tất thủ tục và xuất khẩu bằng đường hàng không đã đến tay người tiêu dùng nước Úc. Sự kiện này không chỉ mang ý nghĩa thương mại mà còn là minh chứng rõ nét cho năng lực của ngành nông nghiệp Việt Nam trong việc đáp ứng các tiêu chuẩn quốc tế. Đồng thời, đây cũng là kết quả của sự phối hợp hiệu quả giữa cơ quan quản lý, doanh nghiệp và các tổ chức hỗ trợ kỹ thuật quốc tế trong suốt quá trình mở cửa thị trường.

Kết quả trên cho thấy ngành rau quả vẫn giữ được sức bật nhờ lợi thế về chất lượng và nhu cầu thị trường. Tuy nhiên, để duy trì đà tăng trưởng bền vững, ngành hàng cần tiếp tục nâng cao chất lượng sản phẩm, mở rộng vùng nguyên liệu đạt chuẩn, đẩy mạnh chế biến sâu và chủ động đáp ứng các yêu cầu ngày càng khắt khe của thị trường quốc tế. Đây sẽ là chìa khóa để rau quả Việt Nam không chỉ gia tăng kim ngạch xuất khẩu mà còn nâng cao vị thế trên bản đồ nông sản toàn cầu.