Bóng đá Nhật Bản, thành quả từ tư duy bài bản và chuyên nghiệp

Trong 82 lần đối đầu, Hàn Quốc thắng 42 trận, Nhật Bản thắng 17 trận, hai đội hòa 23 trận; Hàn Quốc ghi được 124 bàn thắng trong khi Nhật Bản ghi 77 bàn. Trước những năm 1990, ở 50 trận đối đầu đầu tiên, Hàn Quốc thể hiện sự vượt trội hoàn toàn với 32 chiến thắng, 11 trận hòa và chỉ để thua vỏn vẹn 7 trận. Ngay trận đầu tiên chạm trán mang tính lịch sử vào ngày 7/3/1954 tại vòng loại World Cup 1954, Hàn Quốc đã đè bẹp Nhật Bản với tỷ số đậm đà 5-1.

Bắt đầu từ J.League 1990

Tuy nhiên, kể từ khi giải chuyên nghiệp J.League của Nhật Bản ra đời vào đầu thập niên 1990, khoảng cách trình độ giữa hai quốc gia đã hoàn toàn được san lấp. Các trận đấu từ giai đoạn này trở nên vô cùng cân bằng và khốc liệt. Trong giai đoạn từ năm 2021 đến năm 2023, bóng đá Hàn Quốc thậm chí phải trải qua một chuỗi trận khủng hoảng trước đại kình địch khi để thua liên tiếp Nhật Bản với cùng tỷ số lấm lưng trắng bụng 0-3 ở nhiều cấp độ đội tuyển khác nhau.

Hiện tại, Nhật Bản (Samurai Blue) đang xuất sắc xếp hạng 18 thế giới (với 1661.58 điểm) và là đội tuyển sở hữu thứ hạng cao nhất tại khu vực Châu Á (AFC). Trong khi đó, đội tuyển Hàn Quốc (Taegeuk Warriors) xếp hạng 25 thế giới (với 1591.63 điểm), đứng thứ 3 khu vực châu Á sau Nhật Bản (vị trí 18) và Iran (vị trí 20).

Nếu như trong thập niên 1990, đội tuyển Nhật Bản vẫn được xem là đối thủ mà Hàn Quốc có thể đánh bại bất cứ lúc nào, thì ngày nay cục diện đã hoàn toàn đảo chiều. Tại World Cup Qatar 2022, Nhật Bản gây chấn động thế giới khi đánh bại cả hai gã khổng lồ Đức lẫn Tây Ban Nha để lần thứ hai liên tiếp lọt vào vòng 16 đội. Những năm gần đây, họ tiếp tục tạo dấu ấn mạnh mẽ khi quật ngã Brazil 3-2, thắng Anh 1-0 trong các trận giao hữu quốc tế. Tại World Cup 2026, Nhật Bản còn cầm hòa Hà Lan 2-2, chứng minh họ hoàn toàn đủ sức cạnh tranh sòng phẳng với các đội tuyển hàng đầu thế giới.

Bóng đá Nhật Bản đang khẳng định vị thế đỉnh cao với những thành tích ấn tượng tại các kỳ World Cup và các trận giao hữu quốc tế, vượt trội hơn hẳn so với đối thủ Hàn Quốc. Thành công mang tính bền vững này bắt nguồn từ chiến lược và tầm nhìn dài hạn, cụ thể là kế hoạch 100 năm (khởi động từ năm 1993) và dự án "Con đường Nhật Bản" (năm 2005) với mục tiêu tối thượng là nâng cao cúp vàng vô địch World Cup vào năm 2050.

Tư duy hiện đại

Để hiện thực hóa tầm nhìn vĩ đại này, Nhật Bản đã triển khai các giải pháp đồng bộ và bài bản khi xây dựng song song hai hệ thống: Đào tạo tinh hoa thành tích cao và phát triển bóng đá cộng đồng. Hướng đi này giúp quy mô cầu thủ đăng ký của họ vượt trội, đạt khoảng 820.000 người vào năm 2021. Song song đó, bóng đá Nhật Bản đầu tư mạnh mẽ vào hệ thống học viện và cấu trúc đào tạo trẻ dựa theo các mô hình tiên tiến từ châu Âu.

Đặc biệt, các CLB chuyên nghiệp Nhật Bản còn chủ động hỗ trợ toàn diện và tạo ra các "trạm trung chuyển" lý tưởng để đưa cầu thủ sang châu Âu thi đấu. Nhờ bệ phóng này, họ đã sở hữu hơn 200 cầu thủ chuyên nghiệp chinh chiến tại lục địa già tính đến năm 2025.

Nhìn lại quá khứ, trong quá trình xây dựng nền móng cho J.League từ đầu thập niên 1990, bóng đá Nhật Bản đã khôn ngoan lựa chọn Brazil – cái nôi của lối chơi kỹ thuật ngẫu hứng – làm hình mẫu lý tưởng để học hỏi. Với tư duy bài bản, xứ sở hoa anh đào không tiếc công sức và tiền bạc để mời những tên tuổi lẫy lừng của xứ sở Samba sang làm việc.

Những chiến lược gia tài năng và các huyền thoại như Zico không chỉ trực tiếp thi đấu, truyền dạy tư duy chiến thuật đỉnh cao mà còn thổi hồn triết lý bóng đá quyến rũ vào lối chơi của người Nhật. Sự kết hợp hoàn hảo giữa kỹ thuật Samba tinh tế và tính kỷ luật, kiên trì đặc trưng của người Nhật đã giúp các cầu thủ bản địa nhanh chóng nâng tầm tư duy, tạo bước đệm vững chắc đưa "Samurai Xanh" vươn mình trở thành một thế lực đáng gờm trên bản đồ bóng đá thế giới.

Thay vì phụ thuộc vào một vài cá nhân xuất sắc hay một thế hệ vàng nhất thời, Nhật Bản tập trung nâng cao chất lượng của toàn bộ hệ thống để duy trì trình độ ổn định và bản sắc thi đấu xuyên suốt qua nhiều thế hệ. Bài học lớn nhất từ bóng đá Nhật Bản chính là tư duy làm bóng đá bằng kế hoạch dài hạn, sự kiên định theo đuổi mục tiêu hàng chục năm thay vì chỉ chạy theo thành tích ăn đong trước mắt. Đây chính là điều cốt lõi mà VFF cũng như các CLB bóng đá chuyên nghiệp Việt Nam bắt buộc phải nghiêm túc học tập nếu muốn vươn tầm ra biển lớn.