Hiệp hội Chuyển đổi Xanh Việt Nam chính thức ra mắt

Tại Hội nghị Thượng đỉnh Khí hậu COP26 ở Glasgow ngày 01/11/2021, Thủ tướng Phạm Minh Chính đã đưa ra những cam kết mang tính lịch sử đối với nỗ lực chống biến đổi khí hậu của Việt Nam.

Việt Nam đã công bố bốn cam kết trọng tâm: Đạt mức phát thải ròng bằng 0 (Net Zero) vào năm 2050; Tham gia giảm 30% phát thải khí methane toàn cầu đến năm 2030; Tăng tỷ lệ năng lượng tái tạo trong tổng cơ cấu năng lượng lên 70% vào năm 2050; Duy trì độ che phủ rừng ổn định ở mức 42%.

Hiện thực hóa cam kết Net Zero 2050

Để hiện thực hóa cam kết Net Zero 2050, Việt Nam đã nhanh chóng xây dựng và hoàn thiện khuôn khổ pháp lý, chiến lược quốc gia, các chương trình hành động cụ thể. Trong đó, có việc thành lập Hiệp hội Chuyển đổi Xanh Việt Nam, có nhiệm vụ xây dựng hệ sinh thái hỗ trợ doanh nghiệp và cộng đồng thực hiện chuyển đổi xanh, thúc đẩy phát triển bền vững, giúp Việt Nam thực hiện cam kết Net Zero vào năm 2050. Đây là tổ chức xã hội – nghề nghiệp hoạt động trong lĩnh vực môi trường, năng lượng tái tạo, kinh tế tuần hoàn và ESG.

Trong 6 tháng chuẩn bị, Ban Vận động thành lập Hiệp hội Chuyển đổi xanh Việt Nam gồm nguyên Thứ trưởng Bộ Kế hoạch & Đầu tư Đặng Huy Đông, PGS.TS Mai Quang Vinh, TS Lê Quý Kha, chuyên gia Phạm Hoài Trung...đã tiến hành một khối lượng công tác đồ sộ cho ngày ra mắt Hiệp hội Chuyển đổi Xanh Việt Nam. Đến nay, Ban Vận động đã thu hút 342 cá nhân và 108 tổ chức đăng ký tham gia và con số này tiếp tục tăng nhanh trong thời gian tới.

Theo Giảng viên cao cấp, TS Nguyễn Thị Thanh Tâm (Học viện Hành chính quốc gia), ngay sau khi thành lập Hiệp hội Chuyển đổi Xanh Việt Nam cần tiến hành truyền thông và nâng cao “nhận thức xanh”, triển khai các chiến dịch truyền thông về lối sống xanh, tiêu dùng bền vững, giao thông xanh.

Hiệp hội cần phối hợp với báo chí, mạng xã hội để lan tỏa thông điệp chuyển đổi xanh đến người dân. 2 cuộc hội đàm về "Giao thông Xanh" và "Phân loại rác thải đầu nguồn" do Báo Kinh tế và Đô thị tổ chức thành công, gây dấu ấn lớn tại Hà Nội gần đây cho thấy, truyền thông đã và đang là "vấn đề sống còn" nếu như muốn đẩy nhanh chuyển đổi xanh.

"Không thể đi nhanh, đi xa trong lĩnh vực chuyển đổi xanh còn quá mới mẻ này, nếu như không có một đơn vị truyền thông chuyên nghiệp, bài bản và am hiểu chuyên môn. Hiệp hội nên ưu tiên cộng tác với các tờ báo có bản tiếng Anh, để làm đối ngoại" PGS.TS Nguyễn Hồng Thái - Chủ nhiệm khoa Kinh tế - Vận tải, trường Đại học GTVT khuyến cáo.

Đối với vấn đề hỗ trợ doanh nghiệp chuyển đổi xanh, cần thúc đẩy tư vấn, đào tạo, kết nối chuyên gia giúp doanh nghiệp áp dụng mô hình sản xuất xanh, giảm phát thải. Hướng dẫn doanh nghiệp đáp ứng tiêu chuẩn ESG (Môi trường – Xã hội – Quản trị) để hội nhập thị trường quốc tế.

Đối với vấn đề thúc đẩy chính sách và hành lang pháp lý, cần đề xuất chính sách với cơ quan nhà nước nhằm tạo điều kiện thuận lợi cho chuyển đổi xanh. Tham gia xây dựng tiêu chuẩn kỹ thuật, quy chuẩn môi trường phù hợp với thực tiễn Việt Nam và thông lệ quốc tế.

Vấn đề quan trọng không kém là cần nhanh chóng phát triển nguồn nhân lực xanh. Phối hợp với các trường đại học, cơ sở đào tạo để xây dựng chương trình đào tạo “nhân sự xanh”. Tổ chức hội thảo, tọa đàm, chương trình nâng cao nhận thức cộng đồng về chuyển đổi xanh, có các đơn vị báo chí am hiểu chuyển đổi xanh đồng hành. 

Thành lập cuối năm 2025, Trung tâm Chuyển đổi Xanh HHT-Azitech thuộc Cao đẳng Công nghệ cao Hà Nội đã nhanh chóng trở thành một địa chỉ đáng tin cậy, góp phần quan trọng trong việc đào tạo và phát triển nguồn “nhân sự xanh” cho Thủ đô. Với đội ngũ chuyên gia, giảng viên đều là thành viên chủ chốt của Hiệp hội như TS Lê Quý Kha, Thạc sĩ Phạm Hoài Trung, Thạc sĩ Phạm Việt Anh... Trung tâm đang chiêu sinh những khóa đào tạo cả cơ bản lẫn nâng cao có chất lượng, uy tín cho các doanh nghiệp, tổ chức. Cao đẳng Công nghệ cao Hà Nội đang tiến hành đăng ký mã ngành đào tạo chuyển đổi xanh, chuẩn hóa chương trình quốc tế để 1-2 năm tới sẽ có “nhân lực xanh” đầu tiên cung cấp cho thị trường Hà Nội.

Thời cơ và thách thức

Với những người đã có nhiều kinh nghiệm làm việc với các đối tác nước ngoài như nguyên Thứ trưởng Bộ Kế hoạch & Đầu tư, Viện trưởng Nghiên cứu quy hoạch và Phát triển Đặng Huy Đông, PGS.TS Mai Quang Vinh, Hiệp hội cần nhanh chóng kết nối và hợp tác quốc tế. Hiệp hội cần đóng vai trò làm cầu nối giữa Việt Nam và các tổ chức quốc tế trong lĩnh vực biến đổi khí hậu, năng lượng sạch, tài chính xanh. Tìm kiếm nguồn lực, nguồn vốn, công nghệ, kinh nghiệm từ các nước tiên tiến để áp dụng tại Việt Nam.

Theo đánh giá của các chuyên gia kinh tế, Chủ tịch lâm thời hiệp hội Đặng Huy Đông, với chuyên môn thạc sĩ quản lý và kinh tế công, ông đã có nhiều đóng góp trong lĩnh vực quy hoạch, phát triển kinh tế xanh và cải cách chính sách kỳ vọng sẽ đóng vai trò quan trọng đối với lĩnh vực phát triển đô thị xanh, môi trường xanh.

Trong khi đó, với hành trình 50 năm gắn bó với ruộng đồng, PGS.TS Mai Quang Vinh (Viện Di truyền Nông nghiệp) người đã sáng lập Liên hiệp Hợp tác xã Kinh tế số Việt Nam (VDECA) và phát triển hệ thống eGap.vn – nền tảng số giúp quản lý, giám sát và kết nối thị trường nông sản được kỳ vọng dẫn dắt “nông nghiệp xanh”. Chuyên gia ESG Phạm Hoài Trung được coi là một trong những người có kinh nghiệm chuyên môn hàng đầu về lĩnh vực này sẽ đảm nhận nhiệm vụ đào tạo, tư vấn.

Tiến sĩ Nguyễn Thị Thanh Tâm cho rằng, PGS.TS Mai Quang Vinh- Phó Chủ tịch Thường trực lâm thời hiệp hội và các chuyên gia chuyển đổi xanh nông nghiệp sẽ đứng trước thử thách 2 mục tiêu lớn: áp dụng kỹ thuật canh tác lúa giảm phát thải trên diện tích 1 triệu hecta; Phát triển nông nghiệp carbon thấp và nông nghiệp tuần hoàn. Một lĩnh vực dự báo ngốn rất nhiều kinh phí và nhân lực.

Hiệp hội Chuyển đổi xanh Việt Nam đang đứng trước “bình minh xanh” có cả cơ hội lẫn thách thức, thậm chí thách thức cực lớn. Việt Nam đang đối diện nhiều khó khăn khi triển khai chuyển đổi xanh, bao gồm thiếu vốn đầu tư, công nghệ còn hạn chế, khung pháp lý chưa hoàn thiện và thói quen sản xuất – tiêu dùng truyền thống khó thay đổi.

Đây là những thách thức đa chiều, Việt Nam cần giải quyết đồng bộ để đạt mục tiêu Net Zero vào năm 2050. Hai vấn đề “truyền thông xanh”, “nhận thức xanh” phải được sớm đưa lên bàn nghị sự của BCH Hiệp hội Chuyển đổi Xanh Việt Nam sau ngày thành lập (28/1/2026) và chắc chắn Hà Nội, TP Hồ Chí Minh sẽ là những địa bàn trọng điểm.

"Đại hội trù bị: Ngày 26/01/2026. Đại hội chính thức: Ngày 28/01/2026. Địa điểm: Số 8 Chu Văn An, Hà Nội (Nhà khách Văn phòng Trung ương Đảng). Bộ Nội vụ đã ra Quyết định số 1521/QĐ-BNV ngày 30/12/2025 về việc cho phép thành lập Hiệp hội Chuyển đổi xanh Việt Nam" Giám đốc Azitech miền Bắc Phạm Việt Anh chia sẻ.