Lễ hội mở cửa rừng tại đền Chúa Then

13:25 | 09/02/2025

DNTH: Lễ hội mở cửa rừng là một trong những hoạt động văn hóa tiêu biểu trong Tuần Văn hóa - Du lịch Bắc Giang năm 2025 với chủ đề “Linh thiêng Tây Yên Tử”, diễn ra từ ngày 08/02 - 13/02 (tức từ ngày 11 đến 16 tháng Giêng, năm Ất Tỵ).

Đây là năm thứ 2 lễ hội mở cửa rừng xã Hương Sơn (Lạng Giang, Bắc Giang) được tổ chức với quy mô cấp huyện, nhằm phát huy văn hóa tín ngưỡng truyền thống của đồng bào dân tộc Tày, Nùng, gắn với tục thờ "Mẹ rừng", "Mẹ xứ sở", hay còn gọi vị Nữ Thần trong tín ngưỡng thờ Mẫu của người Việt Nam.

Tái hiện hoạt cảnh ý nghĩa mở cửa rừng tại đền Chúa Then.

Lễ hội mở cửa rừng năm nay được tổ chức từ ngày 07/02 đến 11/02 (tức ngày mùng 10 đến 12 tháng Giêng năm Ất Tỵ), tại Đền Cổ Ngựa, đền Chúa Then, thôn Việt Hương, xã Hương Sơn.

Lãnh đạo tỉnh Bắc Giang và lãnh đạo huyện Lạng Giang thực hiện nghi lễ mở cửa rừng tại đền Chúa Then.

Theo lưu truyền, đền Chúa Then thờ một vị nữ thần là Bà Then Tiên Vương Thị Chân Nhân. Tín ngưỡng thờ chúa Then là tín ngưỡng bản địa thờ thần trên rừng núi. Đối với dân tộc Nùng thờ chúa Then cũng giống tín ngưỡng thờ các vị chúa Sơn lâm, Sơn trang, nhiều dòng họ thờ gọi là Then tổ.

Lễ hội mở cửa rừng tại đền Chúa Then 4 — Nghi lễ mở cửa rừng linh thiêng.

Đền Chúa Then cũng là nơi phối thờ chúa Then cùng với các chúa Sơn Trang trong hệ thống thờ các nữ thần rừng núi thuộc hệ thống tín ngưỡng hầu đồng, góp phần làm tăng thêm sự giao thoa của văn hóa tín ngưỡng. Tại vùng cửa rừng Hương Sơn, Chúa Then là hiện thân của Chúa Sơn lâm cửa rừng. Hiện tại, đền không chỉ là nơi sinh hoạt văn hóa tâm linh tín ngưỡng của người dân địa phương, đền Càn còn là địa điểm để các nhà trường trong vùng đưa học sinh đến tham quan, tìm hiểu, giáo dục truyền thống yêu nước của dân tộc.

Hát then đặc sắc phản ánh nét đẹp văn hóa dân tộc. — Hát then đặc sắc phản ánh nét đẹp văn hóa dân tộc Nùng, Tày tại xã Hương Sơn, huyện Lạng Giang.

Trong thời gian diễn ra lễ hội, Ban Tổ chức tổ chức các hoạt động văn hóa, văn nghệ như: Giao lưu giữa các câu lạc bộ Then trên địa bàn, tổ chức đốt đuốc, lửa trại, bày bán các sản vật đặc trưng của địa phương và nhiều hoạt động vui chơi thể thao khác.

Thông qua tổ chức lễ hội nhằm tái hiện đời sống văn hóa của người dân nơi rừng Hương Sơn, qua đó thúc đẩy phát triển du lịch tâm linh gắn với phát huy các giá trị văn hóa truyền thống đặc sắc của các dân tộc trên địa bàn huyện Lạng Giang nói riêng và tỉnh Bắc Giang nói chung.

Phan Trang - Đăng Hưng