Xuất khẩu cà phê Việt Nam năm 2026 vững vàng trước áp lực dư cung

Thách thức từ "nghịch lý" cung vượt cầu

Các phân tích thị trường cho thấy, xuất khẩu cà phê Việt Nam 2026 vẫn được kỳ vọng duy trì kim ngạch trên 8 tỷ USD, bất chấp những biến động ngày càng rõ nét của thị trường toàn cầu. Tuy nhiên, bức tranh chung đang dần chuyển sang trạng thái dư cung nhẹ khi sản lượng từ Brazil và nhiều quốc gia sản xuất cà phê lớn phục hồi mạnh mẽ.

Theo dự báo của Bộ Nông nghiệp Mỹ (USDA), sản lượng cà phê thế giới niên vụ 2025–2026 có thể đạt khoảng 178,8 triệu bao, cao hơn mức tiêu thụ dự kiến 173,9 triệu bao. Áp lực dư cung, cùng với việc Mỹ điều chỉnh thuế đối ứng với cà phê Brazil và lộ trình thực thi Quy định chống phá rừng (EUDR) của Liên minh châu Âu, đang tái định hình dòng chảy thương mại toàn cầu.

Tại thị trường trong nước, Việt Nam đang bước vào cao điểm thu hoạch niên vụ mới với sản lượng dự kiến đạt 1,85 triệu tấn (tăng khoảng 10%). Dù sản lượng tăng, nhưng do áp lực dư cung toàn cầu, giá xuất khẩu bình quân được dự báo sẽ hạ nhiệt khoảng 10–15%, dao động từ 4.800–5.200 USD/tấn.

Lợi thế từ "tấm vé thông hành" EUDR

Trong bối cảnh các tiêu chuẩn xanh dần trở thành “luật chơi” mới của thương mại quốc tế, xuất khẩu cà phê Việt Nam 2026 đang nắm giữ một lợi thế cạnh tranh quan trọng. Thứ trưởng Bộ Nông nghiệp và Phát triển Nông thôn Hoàng Trung cho biết, việc EU xếp Việt Nam vào nhóm quốc gia “rủi ro thấp” theo Quy định chống phá rừng (EUDR), với tỷ lệ kiểm tra chỉ 1% lô hàng, là kết quả của quá trình minh bạch hóa và nâng cao quản trị chuỗi cung ứng.

Tuy nhiên, lợi thế này chỉ có thể được duy trì nếu doanh nghiệp và người sản xuất tiếp tục tuân thủ nghiêm các yêu cầu về định vị vùng trồng, truy xuất nguồn gốc, giảm phát thải và phát triển bền vững.

Doanh nghiệp đầu đầu: Tái cấu trúc để nâng tầm thương hiệu

Trước những biến động dài hạn của thị trường, nhiều doanh nghiệp cà phê lớn đã chủ động tái cấu trúc hoạt động, chuyển trọng tâm từ tăng trưởng sản lượng sang nâng cao chất lượng và giá trị thương hiệu. Công ty Vĩnh Hiệp là một điển hình, khi xây dựng hệ sinh thái cà phê bền vững, gắn kết chặt chẽ giữa doanh nghiệp, nông dân và cơ quan quản lý, qua đó duy trì sản lượng xuất khẩu ổn định từ 160.000 đến 200.000 tấn mỗi năm.

Tương tự, Simexco Đắk Lắk đã phát triển vùng nguyên liệu khoảng 50.000 ha với sự tham gia của 45.000 hộ nông dân, đáp ứng đầy đủ các yêu cầu về định vị địa lý và truy xuất nguồn gốc theo EUDR. Tổng công ty Cà phê Việt Nam cũng thể hiện tầm nhìn dài hạn khi tiếp tục đầu tư hơn 100 tỷ đồng cho công tác tái canh, nhằm nâng cao chất lượng và tính bền vững của nguồn nguyên liệu.

Việc đẩy mạnh sản xuất xanh, kinh tế tuần hoàn và giảm phát thải không chỉ giúp doanh nghiệp nâng cao năng lực cạnh tranh, mà còn góp phần củng cố vị thế xuất khẩu cà phê Việt Nam trên thị trường quốc tế.