Chuyên gia kinh tế Phạm Chi Lan: Đón sóng FDI, cần lựa chọn 'đại bàng' thực sự

Thành lập tổ công tác đặc biệt đón “đại bàng”

Tại cuộc họp Thường trực Chính phủ về tình hình, triển vọng và các giải pháp thu hút đầu tư nước ngoài ứng phó với các thách thức toàn cầu do Covid-19 gây ra (22/5), Bộ Kế hoạch và Đầu tư cho biết, các tập đoàn quốc tế đẩy nhanh quá trình đa dạng hóa địa điểm đầu tư và tái định vị cơ sở sản xuất. Thực tế, các nhà đầu tư lớn đã liên tiếp đầu tư mở rộng và triển khai các dự án mới tại Việt Nam.
 

“Chúng ta có nhiều cơ hội đón đầu dòng vốn đầu tư tái định vị sản xuất của các công ty đa quốc gia, là điểm đến tiềm năng trong chính sách đa dạng hóa nguồn cung ứng. Chúng ta cần lựa chọn các dự án dịch chuyển thuộc các ngành có công nghệ tiên tiến, đổi mới sáng tạo, có giá trị gia tăng cao, năng lượng sạch...” - đại diện Bộ Kế hoạch và Đầu tư cho hay.
 

Việt Nam đang đứng trước cơ hội đón sóng FDI sau COVID - 19
 

Theo đánh giá của các nhà đầu tư, Việt Nam là điểm đến an toàn, vì vậy Việt Nam có cơ hội, có nhiều lợi thế đón làn sóng đầu tư hậu Covid-19. Để đón đầu làn sóng này, thu hút các “đại bàng” đến làm tổ, thì cần có các giải pháp thích hợp.
 

Tại cuộc họp Thủ tướng nêu rõ: “Nếu như Việt Nam không đầu tư phát triển, kể cả đầu tư trong nước và đầu tư nước ngoài, thì không bao giờ thành công. Chúng ta chống dịch Covid-19 bước đầu thành công nhưng phải lo phát triển đất nước thì mới đạt thắng lợi kép”.
 

Thủ tướng cho rằng cần các biện pháp, cách làm thiết thực, cụ thể để tranh thủ luồng đầu tư dịch chuyển vào Việt Nam, trọng tâm là các tập đoàn đa quốc gia lớn, công nghệ cao, đứng đầu các chuỗi cung ứng; phải có tinh thần tiến công, chủ động hơn.

 “Chúng ta phải nghĩ xem nhà đầu tư cần gì để bàn bạc, hợp tác, đáp ứng đúng điều họ cần để phát triển thành công, mang lại lợi ích cho cả hai phía” - Thủ tướng nói.
 

 Thủ tướng cho rằng các nước đang cạnh tranh quyết liệt, Việt Nam phải có các ưu đãi mang tính cạnh tranh, thu hút đầu tư có chọn lọc, hướng vào các tập đoàn đa quốc gia lớn, công nghệ cao, hiện đại, thân thiện môi trường.
 

Với những yêu cầu nói trên Thủ tướng yêu cầu phải xây dựng ngay đề án để Thủ tướng có sự chỉ đạo chung trên tinh thần là nhanh và mạnh hơn, rõ hơn. Đặc biệt, đề án phải giải quyết các điểm nghẽn của nhà đầu tư như vấn đề mặt bằng, nguồn nhân lực.
 

Thủ tướng đồng ý thành lập tổ công tác đặc biệt đón “đại bàng” đến Việt Nam. Tổ công tác đặc biệt này do Bộ trưởng Bộ Kế hoạch và Đầu tư chủ trì.
 

Đón “đại bàng” cần cân nhắc kỹ
 

Theo Dân Việt, Chuyên gia kinh tế Phạm Chi Lan cho rằng, với sự hỗ trợ của Tổ tư vấn đặc biệt, Chính phủ sẽ xác định được những nguồn vốn FDI chất lượng đầu tư vào Việt Nam trong thời gian tới.
 

Ngoài ra, chúng ta có thể tìm kiếm thêm sự giúp đỡ từ các chuyên gia nước ngoài hay mua thông tin từ các nguồn quốc tế nhằm tìm kiếm ra những đại bàng thực sự đang có nhu cầu chuyển mình.
 

Chuyên gia kinh tế Phạm Chi Lan 
 

Bên cạnh đó, bà Lan cho biết, Tổ tư vấn  khi tư vấn cho Thủ tướng có thể tham khảo thêm những ý kiến khác như của Đại biểu Quốc hội Lê Thanh Vân về việc "cần phải có luật an ninh kinh tế tại Việt Nam".

"Trong luật an ninh kinh tế đó quan trọng nhất là việc lựa chọn đối tác được đầu tư vào Việt Nam, khu vực nào cho phép DN FDI đặt trụ sở để đảm bảo an ninh quốc phòng. Đặc biệt sau khi Bộ Quốc phòng đã lên tiếng về việc người nước ngoài sở hữu đất ở Việt Nam thời gian vừa qua", bà Lan cho hay.
 

Theo bà Lan, trong những nguyên tắc về đại bàng, thì yếu tố quan trọng nhất chính là đối tác đó phải mang lại lợi ích cho cả hai bên; không đe dọa an ninh quốc phòng của Việt Nam; không gây tác hại đến môi trường của Việt Nam.
 

Ngoài ra, cần xây dựng cơ chế đánh giá an ninh và tiến hành rà soát an ninh đối với các dự án, hoạt động đầu tư nước ngoài có hoặc có thể ảnh hưởng đến an ninh quốc gia.
 

Chuyên gia kinh tế Phạm Chi Lan nhận định, thời điểm này chúng ta cần lựa chọn công ty công nghệ cao, ưu tiên ngành nghề có lợi cho sự phát triển của Việt Nam trong tương lai như công nghệ thông tin, tự động hóa máy móc.
 

Những đối tác lợi dụng để đào bới tài nguyên thiên nhiên, sử dụng điện giá rẻ của Việt Nam như công ty khai thác, khai khoáng, luyện kim… cần cân nhắc khi mời gọi đầu tư.
 

Những ngành không cần thiết, không có tương lai thì dù là đại bàng lớn cũng không mời vào, đại bàng là những ngành mới, ngành công nghệ cao và có tương lai phát triển cho Việt Nam. Còn những ngành đã cũ kỹ, bản thân công ty nước họ muốn dỡ nhà máy để bán tháo đi thì chúng ta không đón chào.
 

Đồng thời, có những công ty rất lớn trên thế giới, những cũng không thể mời vào Việt Nam được, bởi vì lĩnh vực của công ty này hoặc là quốc gia của họ đe dọa đến an quốc gia.
 

"Có thể đó là những công ty rất lớn, nằm trong top những doanh nghiệp có giá trị trên toàn cầu, nhưng bản chất của những đối tác này khi đến Việt Nam thì không còn là đại bàng nữa, mà đã biến thành kền kền", bà Lan nói.

Minh Kiệt (THSP t/h)