Đỗ Hà Cừ - chàng trai khuyết tật giàu nghị lực

Sinh ra và lớn lên trên “quê hương 5 tấn” Thái Bình, mảnh đất đã dốc sức chi viện cho chiến trường miền Nam trong những năm tháng chống Mỹ với tinh thần “Thóc thừa cân, quân vượt mức”, góp phần cùng cả nước đánh thắng giặc ngoại xâm, có lẽ vì thế mà tinh thần và nghị lực của Hà Cừ được vun bồi. Bố của anh là cựu chiến binh tham gia chiến đấu ở chiến trường Quảng Trị vào những năm 1972 - là một trong những nạn nhân của chất độc màu da cam.

Nên ngay từ khi mới sinh, do ảnh hưởng từ chất độc màu da cam trong chiến tranh của bố, Hà Cừ đã bị liệt toàn thân bẩm sinh thuộc người khuyết tật vận động đặc biệt nặng, không thể đến trường học như các bạn cùng trang lứa, chỉ có một ngón tay có thể cử động, một tư thế nằm, mọi sinh hoạt cá nhân đều nhờ sự giúp đỡ của mẹ và người thân. Nhìn dáng người nhỏ bé trên chiếc xe lăn ít ai biết được chàng trai ấy đã làm được nhiều điều phi thường - xây dựng được “Không gian đọc Hy Vọng” phát triển rộng khắp, mang niềm vui, văn hoá đọc đến gần hơn với cộng đồng yêu văn hóa đọc và những người khuyết tật.

Thấy con mình thiệt thòi và buồn tủi mỗi ngày chỉ có thể sinh hoạt trên chiếc giường mà không thể chạy nhảy tung tăng như bao các bạn, người mẹ tảo tần cùng những người thân trong gia đình đã nỗ lực mỗi ngày chỉ bảo cho anh, dạy anh biết đọc, biết viết và sử dụng máy vi tính. Những người thân trong gia đình luôn ở bên và hỗ trợ mỗi khi anh cần.

Và bằng sự nhiệt tình, niềm đam mê Hà Cừ đã vượt qua biết bao khó khăn, không kể ngày đêm, tháng 7 năm 2015 anh đã thành lập “Không gian đọc Hy Vọng”. Đến nay, không gian đọc do anh xây dựng đã và đang hoạt động rất tốt.

Từ tháng 8/2018 “Không gian đọc Hy Vọng” phát triển mạnh hơn, Hà Cừ mạnh dạn thành lập Câu lạc bộ Không gian đọc Hy vọng với vai trò Chủ nhiệm Câu lạc bộ. Hiện câu lạc bộ đã có 28 tủ sách thành viên trong cả nước. Trong đó có 19 tủ sách do người khuyết tật quản lý hoặc là phục vụ cho người khuyết tật. Ngoài ra, anh còn hỗ trợ hàng trăm tủ sách cộng đồng, tủ sách lớp học ở trong cả nước.

Với nghị lực phi thường cùng cách làm việc nhiệt tình, trách nhiệm, cuộc sống đã mỉm cười và nhẹ nhàng hơn với anh. Tâm sự về những niềm vui trong cuộc đời anh hào hứng: “tôi được đón nhận rất nhiều niềm vui kể từ khi Không gian đọc Hy vọng được thành lập. Niềm vui bất ngờ nhất là việc được Thủ tướng Chính Phủ trao bằng khen vào năm 2020, được vào phủ Thủ tướng và trực tiếp được Thủ tướng trao bằng khen: tuyên dương những gương sáng thầm lặng vì cộng đồng. Ngoài ra, một niềm vui đặc biệt nữa là tôi được đích thân Tiến sĩ Vũ Dương Thúy Ngà, nguyên Vụ trưởng Vụ Thư viện, Bộ Văn hoá - Thể thao và Du lịch tặng chiếc xe lăn điện giá trị lớn về mặt tinh thần. Từ khi có xe tôi có có cảm giác như đi lại được bằng chính đôi chân của mình. Cô Ngà cùng chương trình “Cùng bạn đọc sách” cũng luôn đồng hành với chương trình xây dựng các không gian đọc của tôi, động viên hai mẹ con tôi trong hoạt động lan tỏa tri thức”.

Trao đổi với chúng tôi, bà Nguyễn Thị Kim Sơn, mẹ của Hà Cừ thông tin: “cháu bị liệt toàn thân không đi lại được. Suốt ngày nằm nhà, nhiều lúc cháu nghĩ tiêu cực. Là người mẹ tôi rất xót xa. Tôi đã dạy chữ và dạy vi tính cho Hà Cừ. Khi cháu biết chữ tôi thuê truyện về cho cháu đọc. Đến khi cháu có nguyện vọng mở không gian đọc, tôi đồng ý. Lúc đầu tôi chỉ nghĩ mở ra cho cháu vui thôi. Mọi kinh phí, đóng tủ, sách, truyện tôi mua cho cháu. Những lúc đông độc giả chưa có tình nguyện viên, tôi trực tiếp là tình nguyện viên 24/7 và là nhà tài trợ chính. Sau này khi không gian đọc phát triển tôi là đôi chân, là đôi tay của con. Xe lăn của con đi tới đâu, là mẹ bước theo tới đó”, Hà Cừ luôn an tâm vì xe lăn chuyển bánh đi đâu đằng sau luôn có mẹ.

Được biết, Hà Cừ hiện đang sinh sống bằng tiền trợ cấp cho nạn nhân chất độc màu da cam. Mọi sinh hoạt cá nhân đều dựa vào người thân là bố mẹ. “Tuy nhiên, bố mẹ trước đây còn sức khỏe phục vụ được. Đến nay bố mẹ tôi đều ở lứa tuổi mà người ta nói là xưa nay hiếm, một vài năm nữa bố mẹ già yếu không phục vụ được mà không có gia đình riêng tôi cũng chưa biết dựa vào đâu” - Hà Cừ buồn lòng cho biết.

Không chỉ đam mê đọc sách, Hà Cừ còn làm thơ. Những vần thơ mộc mạc của anh được mẹ ghi lại, đến nay anh đã làm hơn 100 bài thơ, phần lớn anh dành tình cảm cho người mẹ vĩ đại của mình. Sau mỗi bài thơ anh lại ký tên người con bất hiếu: Đỗ Hà Cừ.

“Xin lỗi mẹ

Hôm nay mẹ nằm viện

Nhà ta lại neo người

Một mình ở bệnh viện

Chắc buồn lắm mẹ ơi!

Mẹ ơi con xin lỗi

Gần bốn mươi tuổi đời

Con chẳng giúp gì được

Làm phiền cha mẹ thôi

Nếu như có điều ước

Con ước mẹ sống lâu

Mẹ mãi mãi khỏe mạnh

Con hết bị tật nguyền

Để mẹ hết lo lắng

Về đứa con tật nguyền”.

Còn nhiều những hoàn cảnh như Hà Cừ ở trên khắp dải chữ S này, cần lắm sự động viên và chung tay hỗ trợ từ cộng đồng dành cho những hoàn cảnh kém may mắn như anh. Bởi sự sẻ chia luôn mang lại niềm vui, hạnh phúc, sức khỏe và thậm chí là cả sự sống.

Thế nên, chỉ cần thật tâm, bạn sẽ không bao giờ cảm thấy mất đi khi chia sẻ những gì mình có, bởi vì "cho đi là còn mãi"! Chúng tôi, những người thực hiện bài viết này rất mong có thật nhiều những nhà hảo tâm, có thật nhiều những tấm lòng sẻ chia để nhiều mảnh đời kém may mắn có thể tự tin, vươn lên trong cuộc sống.

Với những đóng góp của mình, Hà Cừ đã nhận được nhiều bằng khen, giấy khen: bằng khen của Thủ tướng Chính phủ năm 2020; bằng khen của Chủ tịch Ủy ban nhân dân tỉnh Thái Bình năm 2016; bằng khen của Trung Ương đoàn thanh niên cộng sản Hồ Chí Minh, Trung ương Hội Liên hiệp Thanh niên Việt Nam năm 2019. Anh còn được tặng giải thưởng phát triển văn hóa đọc do Bộ Văn hóa, Thể thao và Du lịch trao tặng năm 2019.