KINH DOANH HÀNG HÓA ĐẶC BIỆT - KỲ 1: DOANH THU “CHÂN THẤP CHÂN CAO”

Tiền tệ là một loại hiện vật luôn mang trong mình hai hình thái biểu hiện của giá trị, bởi ngoài việc dùng để đo lường giá trị của tất cả các loại hàng hoá khác, nó còn xuất hiện trong vai trò là hàng hóa tại các ngân hàng. Khi thể hiện ở vai trò là hàng hóa, có thể nói tiền tệ mang lại nguồn doanh thu ổn định nhất, so với tất cả các loại hàng hóa khác, ít nhất là trong môi trường tài chính của nước ta. Cũng từ đó, lợi nhuận và các khoản thuế sẽ xuất hiện theo doanh thu mà nó mang lại.

Ảnh: Internet

Trong vai trò là hàng hóa, tiền tệ tạo ra doanh thu bằng nhiều hình thức khác nhau. Tuy nhiên, đây là loại hàng hoá đặc biệt nên doanh thu cũng có cơ hội “lẩn khuất” ở nhiều trạng thái đặc biệt khác nhau, bởi việc áp dụng công nghệ để kiểm soát nguồn thu tại các ngân hàng, chưa hoàn toàn mang lại hiệu quả, tiềm ẩn nguy cơ cho doanh thu “chân thấp chân cao”. Với những đơn vị được phép kinh doanh tiền tệ, doanh thu mang lại là các khoản chi phí chuyển tiền; lãi từ các khoản cho vay ngắn hạn, dài hạn; lãi cho thuê tài chính và từ các khoản phí khác.

Một số hình thái doanh thu có cơ hội “núp bóng”

Trường hợp các giao dịch chuyển tiền cá nhân, nhưng chi phí được thu ngoài, không thông qua tài khoản của cá nhân đó. Trạng thái giao dịch này xuất hiện với tần suất cao hơn nhiều so với giao dịch của pháp nhân, hơn nữa các cá nhân thường không quan tâm tới chứng từ của loại giao dịch này, bởi giá trị rất nhỏ. Cũng từ đây, doanh thu có cơ hội chuyển sang trạng thái khác là khá cao.

Trường hợp khi phía ngân hàng đứng ra làm trung gian, chuyển tiền giữa các doanh nghiệp và thu về một khoản phí. Về nguyên tắc khi phát sinh doanh thu, doanh nghiệp có trách nhiệm xuất hóa đơn Giá trị gia tăng, làm căn cứ tính các loại thuế để thực hiện nghĩa vụ với ngân sách nhà nước. Tuy nhiên tại một số ngân hàng, hóa đơn của các khoản chi phí chuyển tiền chỉ được xuất ra khi doanh nghiệp đăng ký trước, một số đơn vị không lấy được hóa đơn Giá trị gia tăng nếu không biết quy định này.

Trường hợp chi phí chuyển tiền được cộng dồn vào tổng tiền chuyển đi cho khách hàng: Khi có nhu cầu chuyển tiền cho đối tác, doanh nghiệp sẽ lập một giấy uỷ nhiệm chi, làm căn cứ để ngân hàng thực hiện lệnh chuyển tiền, trường hợp này bên nhận chuyển tiền vẫn nhận được đúng số tiền trên ủy nhiệm chi. Tuy nhiên trên sổ phụ ngân hàng, thông tin xuất hiện là tổng của số tiền trên ủy nhiệm chi và phí chuyển tiền. Khi hai khoản tiền này được gộp vào làm một, có thể là cơ hội để doanh thu núp dưới bóng của khoản tiền chuyển cho khách hàng, để lách ra khỏi con đường chính thống nếu cơ quan thuế vào kiểm tra.

Một số trường hợp phát sinh phí khi thu lãi vay hoặc tất toán khoản vay: Ngoài tỷ lệ lãi vay đã được quy định trong hợp đồng tín dụng, một khoản phí khác sẽ xuất hiện trong quá trình ngân hàng thu lãi hoặc khi tất toán khoản vay. Đa phần các doanh nghiệp không để ý tới khoản này, bởi vài trăm ngàn trong cả gói tiền lãi sẽ là quá nhỏ bé, nên ít ai quan tâm. Tuy nhiên, trường hợp doanh nghiệp có đề nghị giải trình khoản phí trên, phía ngân hàng thường đưa vào phí phạt chậm nộp hoặc một số lý do khác. Mặc dù tài khoản của khách hàng vẫn đủ tiền tại thời điểm đến hạn thu lãi.

Một vài tình huống trên, đã xuất hiện tại hệ thống Ngân hàng TMCP Đầu tư và Phát triển Việt Nam (BIDV) và một số ngân hàng khác. Tiền tệ là loại hàng hoá đặc biệt, vì vậy công cụ quản lý tài chính của Nhà nước về tiền tệ cần chặt chẽ hơn, giảm áp lực về tài chính cho những nhà sản xuất, tạo cơ hội tăng trưởng của cải vật chất cho Quốc gia, giúp mục tiêu của Đảng và Nhà nước sớm về đích theo kế hoạch.

Vũ Chiến