Nông sản sạch rời chợ phiên, bước vào cuộc chiến chuỗi bán lẻ cố định

 Củng cố niềm tin tiêu dùng

Nhiều năm qua, bức tranh tiêu thụ nông sản an toàn tại các đô thị lớn luôn tồn tại một nghịch lý: người nông dân trầy trật tìm đầu ra cho rau củ đạt chuẩn, trong khi người tiêu dùng thành thị đỏ mắt tìm kiếm nguồn thực phẩm minh bạch. Các hội chợ nông sản hay những chuyến xe bán hàng lưu động dù rầm rộ nhưng cũng chỉ giải quyết được tính thời điểm, không thể tạo ra thói quen mua sắm lâu dài cho người dân.

Chương trình “Đồng hành cùng nông sản sạch trên địa bàn TP.HCM giai đoạn 2026 – 2030” do Hội Nông dân TP.HCM và Hội Hóa học TP.HCM thống nhất triển khai, nhằm đẩy mạnh sản xuất nông nghiệp an toàn, nâng cao chất lượng nông sản và tăng cường giám sát an toàn thực phẩm trên địa bàn thành phố.

Thông qua mạng lưới gồm 6 điểm bán lưu động cùng 2 điểm bán cố định, chương trình đã dần thiết lập được tuyến kết nối trực tiếp từ các hộ nông dân, hợp tác xã tới tận tay người tiêu dùng. Nhờ đáp ứng đúng nhu cầu về sản phẩm minh bạch nguồn gốc và chuẩn hóa chất lượng, sức mua tại các điểm phân phối này liên tục ghi nhận sự tăng trưởng tích cực sau gần một năm đi vào vận hành.

Sự xuất hiện của điểm bán cố định thứ hai đã đánh dấu bước ngoặt về tư duy phân phối. Trong bán lẻ, nếu điểm bán đầu tiên mang tính chất thăm dò, thì điểm bán thứ hai chính là cột mốc khẳng định mô hình đã thoát khỏi giai đoạn "làm thử" để bước vào bài toán tối ưu vận hành. Việc duy trì một vị trí kinh doanh ổn định giúp các hợp tác xã chủ động lập kế hoạch gieo trồng và thu hoạch theo đơn đặt hàng dài hạn, chấm dứt cảnh phụ thuộc vào thương lái hay các đợt giải cứu.

Tối ưu hóa lợi ích

Mô hình điểm cung ứng cố định đã đứng ra hóa giải bài toán này bằng cách đóng vai trò bảo chứng. Việc kiểm nghiệm định kỳ các chỉ tiêu tồn dư hóa chất, thuốc bảo vệ thực vật trên sản phẩm được thực hiện trực tiếp và công khai. Khi chi phí kiểm định và logistics được chia sẻ trên quy mô nhóm hộ, giá thành nông sản sạch được kéo giảm đáng kể, tiệm cận hơn với túi tiền của số đông bà nội trợ.

Ông Trương Thành Quang, Phó Chủ tịch Hội Nông dân TP.HCM, chia sẻ rằng chương trình hướng tới hai lợi ích song hành: bảo vệ sức khỏe cộng đồng bằng nguồn thực phẩm lành mạnh, đồng thời tối ưu hóa lợi nhuận cho người sản xuất nhờ tinh gọn các tầng nấc thương mại trung gian. Mô hình hiện đã có mặt tại 7 vị trí trên toàn thành phố và định hướng tiếp theo là tập trung nhân rộng chuỗi điểm bán cố định tại từng địa bàn dân cư để đưa nông sản an toàn tiếp cận người tiêu dùng một cách nhanh chóng nhất.

Tuy nhiên, số lượng hiện nay vẫn khiêm tốn để tối ưu hóa chi phí vận chuyển, vốn đang chiếm tới một phần ba giá thành nông sản tươi sống. Kế hoạch trọng tâm của chương trình "Đồng hành cùng nông sản sạch" trong chặng đường 2026 – 2030 không chỉ dừng lại ở việc mở thêm các điểm bán vật lý cận kề các khu dân cư, mà còn phải số hóa khâu quản lý tồn kho và kết nối trực tiếp với các bếp ăn tập thể, trường học và nhà hàng.

Thành công của một chương trình nông nghiệp sạch không thể đo đếm bằng những bản cam kết trên giấy hay các lễ khai trương rầm rộ, mà phải ghi nhận qua doanh thu thực tế của người nông dân và mức độ quay lại của khách hàng. Việc đưa nông sản sạch vào các điểm bán cố định chính là bước đi bắt buộc để đưa thực phẩm an toàn thoát khỏi cái bóng "quà biếu đắt đỏ" hay "hàng cứu trợ", tự đứng vững và cạnh tranh bằng chất lượng, giá thành cùng sự tiện lợi trong lòng đô thị.