Dự báo giá cà phê neo ở mức cao còn kéo dài

Xuất khẩu cà phê vẫn ghi nhận sự tăng trưởng mạnh mẽ ngay từ đầu năm. Theo Hiệp hội Cà phê - Ca Cao Việt Nam, trong 15 ngày đầu tháng 2/2025, Việt Nam đã xuất khẩu 77.692 tấn cà phê nhân, đạt giá trị 417,69 triệu USD. So với cùng kỳ năm trước, xuất khẩu tăng 34% về lượng và tăng mạnh 133,3% về giá trị, phản ánh xu hướng tăng giá cà phê trên thị trường quốc tế.

Tính từ đầu năm đến ngày 15/2, tổng lượng cà phê nhân xuất khẩu của Việt Nam đạt 215.260 tấn, với kim ngạch trên 1,11 tỷ USD. Mặc dù sản lượng xuất khẩu giảm 23,2% so với cùng kỳ năm ngoái, nhưng giá trị xuất khẩu lại tăng trên 36%.

Ông Trịnh Đức Minh, Chủ tịch Hiệp hội Cà phê Buôn Ma Thuột chia sẻ, ngoài yếu tố chính trị, kinh tế thế giới, giá cà phê vẫn ở mức cao do yếu tố cung cầu. Dự báo sản lượng cà phê của Brazil sẽ giảm do khô hạn, trong khi Việt Nam cũng chứng kiến sự sụt giảm từ 10 - 15% trong vụ thu hoạch vừa qua. Điều này dẫn đến tình trạng kho dự trữ và hàng tồn kho giảm.

Vừa qua, Hiệp hội Công nghiệp Cà phê Brazil (ABIC) dự báo trong vài tháng tới giá cà phê thế giới sẽ tiếp tục tăng do tình hình canh tác cà phê tại Brazil, quốc gia sản xuất và xuất khẩu cà phê lớn nhất thế giới, chiếm gần một nửa sản lượng của thế giới, đã phải vật lộn trong suốt 4 năm qua do hiện tượng thời tiết khắc nghiệt, ảnh hưởng nghiêm trọng đến mùa màng.

Với việc vụ thu hoạch cà phê của Brazil vẫn còn vài tháng nữa và vụ thu hoạch cà phê Việt Nam sẽ diễn ra vào cuối năm, ông Trịnh Đức Minh nhận định giá cà phê sẽ vẫn duy trì ở mức cao trong năm nay.

Mặc dù giá cà phê đã tăng mạnh trong hai vụ qua, nhưng tại Đắk Lắk - “thủ phủ” cà phê của cả nước, không có chủ trương mở rộng diện tích trồng cà phê. Đắk Lắk hiện có 210.000 ha cà phê, với sản lượng trên nửa triệu tấn cà phê, chiếm 30% sản lượng cà phê toàn quốc.

Ông Nguyễn Văn Hà, Phó Giám đốc Sở Nông nghiệp và Phát triển nông thôn tỉnh Đắk Lắk cho biết: Cà phê vẫn là cây công nghiệp chủ đạo, đóng góp lớn cho nền kinh tế địa phương. Hiện giá cà phê đang tăng cao là một tín hiệu rất mừng cho nông dân Tây Nguyên, tuy nhiên quan điểm của tỉnh là không mở rộng diện tích cà phê mà tập trung nâng cao chất lượng. 

Để làm được điều này, lộ trình đến năm 2030, Đắk Lắk sẽ tập trung vào nâng cao chất lượng sản phẩm từ sản xuất đến chế biến. Hiện Đắk Lắk có đến 70 - 80% diện tích cà phê được sản xuất theo các tiêu chuẩn chất lượng trong nước và thế giới. Đây là nền tảng quan trọng trong việc thúc đẩy nâng cao chất lượng từ khâu sản xuất. Bên cạnh đó, Đắk Lắk cũng đang tập trung thu hút các nhà đầu tư để tăng tỷ trọng chế biến sâu, khai thác tối đa dư địa còn rất lớn trong lĩnh vực này. 

Năm 2024, ngành cà phê Việt Nam đạt kim ngạch xuất khẩu 5,48 tỷ USD, tăng 29,1% so với năm 2023, nhờ vào sự tăng trưởng mạnh mẽ của giá xuất khẩu. Theo Tổng cục Hải quan, riêng xuất khẩu cà phê chế biến năm 2024 tăng 35% so với năm trước, đạt 1,18 tỷ USD, chiếm 21% tổng trị giá xuất khẩu cà phê của cả nước. Đây là lần đầu tiên xuất khẩu cà phê chế biến vượt mốc 1 tỷ USD.

Mặc dù xuất khẩu cà phê nhân có xu hướng giảm trong những năm gần đây, nhưng năm 2024, mặc dù kim ngạch xuất khẩu cà phê lần đầu tiên vượt 5 tỷ USD nhờ vào giá cao, sản lượng xuất khẩu chỉ đạt 1,345 triệu tấn, giảm 17% so với năm 2023.

Theo thông tin từ Vụ Thị trường châu Âu - châu Mỹ, Bộ Công Thương, số liệu từ Eurostat cho thấy xuất khẩu cà phê chế biến của Việt Nam sang thị trường EU đã có sự tăng trưởng ổn định trong giai đoạn từ 2015 đến 2023. Đặc biệt, từ 2020 đến 2023, mặc dù bị ảnh hưởng bởi đại dịch COVID-19, nhưng khối lượng cà phê chế biến xuất khẩu sang EU vẫn tiếp tục tăng trưởng cả về lượng và giá trị.

Ông Đỗ Hà Nam, Phó Chủ tịch Hiệp hội Cà phê - Ca cao Việt Nam cho biết: nhiều doanh nghiệp cà phê, đặc biệt là các doanh nghiệp FDI, đang tích cực đầu tư xây dựng các nhà máy chế biến cà phê tại Việt Nam.

Để đảm bảo sản lượng và chất lượng cà phê xuất khẩu, việc tái canh là rất quan trọng. Tuy nhiên, theo ông Trịnh Đức Minh, tiến độ tái canh cà phê hiện nay không đạt yêu cầu, hàng năm chỉ đạt 70 - 80% kế hoạch. Vì việc tái canh mất đến 3 năm mới có thu hoạch, trong khi giá cà phê hiện tại đang ở mức khá cao, nông dân có xu hướng chăm sóc cây cà phê hiện tại thay vì tái canh.

Các doanh nghiệp xuất khẩu cà phê cho biết, với giá cao như hiện nay, họ cũng hạn chế thu mua tích trữ, thay vào đó thực hiện các giao dịch linh hoạt để tối ưu dòng vốn. Khi phần lớn cà phê vẫn nằm trong tay nông dân, gây khó khăn trong việc kiểm soát nguồn cung.