Giải pháp giảm phát thải từ động cơ diesel

Hội thảo diễn ra trong bối cảnh ô nhiễm không khí đang trở thành thách thức nghiêm trọng tại các đô thị lớn, đặc biệt là TP HCM và Hà Nội. Việc kiểm soát khí thải, áp dụng công nghệ sạch và chuyển đổi sang nhiên liệu thân thiện môi trường được xem là yêu cầu cấp bách hướng tới phát triển bền vững.

Tham dự Hội thảo có ông Bùi Minh Thạnh – Phó Chủ tịch UBND TP HCM; TS. Lê Xuân Huyên – Phó Tổng Giám đốc Petrovietnam; Anh hùng Lao động, TS. Nguyễn Hùng Dũng – Phó Chủ tịch Thường trực kiêm Tổng Thư ký Hội Dầu khí Việt Nam; ông Nguyễn Xuân Hòa – Chủ tịch HĐQT PVFCCo – Phú Mỹ; ông Phan Công Thành – Tổng Giám đốc PVFCCo – Phú Mỹ; cùng các đại biểu đến từ các Cục, Vụ chuyên ngành; đại diện các Sở, ban, ngành của TP HCM, Đồng Nai, Tây Ninh và các Viện, Trường, Hiệp hội.

Phát biểu khai mạc Hội thảo, TS. Lê Xuân Huyên cho biết, hiện nay ô nhiễm không khí, đặc biệt do phương tiện giao thông sử dụng nhiên liệu diesel đang là vấn đề rất đáng quan tâm. Điều này cho thấy, để xử lý hiệu quả, cần xác định đúng “gốc rễ” gây ô nhiễm và có giải pháp phù hợp.

Ngày 28/11 vừa qua, Thủ tướng Chính phủ ban hành Quyết định số 43/2025/QĐ-TTg quy định lộ trình áp dụng quy chuẩn kỹ thuật quốc gia về khí thải xe ô tô tham gia giao thông đường bộ có hiệu lực thi hành kể từ ngày 1/3/2026, thể hiện quyết tâm mạnh mẽ trong việc kiểm soát khí thải giao thông trên phạm vi toàn quốc.

Hội thảo tập trung đánh giá hiện trạng ô nhiễm không khí do khí thải phương tiện giao thông sử dụng động cơ diesel, đồng thời đề xuất các giải pháp công nghệ, chính sách và sản phẩm nhằm giảm thiểu phát thải, cải thiện chất lượng môi trường không khí.

Phó Tổng giám đốc Petrovietnam Lê Xuân Huyên cho biết, Petrovietnam có lợi thế trong việc nghiên cứu, sản xuất và cung ứng các sản phẩm hóa chất, công nghệ phục vụ bảo vệ môi trường. Trong đó, Nhà máy Đạm Phú Mỹ, có năng lực sản xuất và cung cấp các loại hóa chất có thể hỗ trợ giảm phát thải ô nhiễm từ động cơ diesel. Những nỗ lực về đổi mới công nghệ, phát triển sản phẩm sạch, thân thiện với môi trường, trong đó có các giải pháp giảm phát thải khí NOx cho phương tiện giao thông, là bước đi thiết thực nhằm thực hiện định hướng lớn của Chính phủ, bao gồm cả cam kết đạt phát thải ròng bằng “0” vào năm 2050.

Phát biểu tại hội thảo, Phó Chủ tịch UBND TP HCM Bùi Minh Thạnh cho biết, hiện TP HCM có 12,7 triệu phương tiện giao thông, trong đó 1,4 triệu ô tô, còn lại là xe máy. Các phân tích khoa học đã chỉ ra rằng, phương tiện sử dụng động cơ diesel là một trong những nguồn phát thải chính của bụi mịn PM2.5, NOx và SOx – các tác nhân trực tiếp ảnh hưởng đến sức khỏe cộng đồng và chất lượng môi trường đô thị.

Lãnh đạo TP HCM đánh giá cao sáng kiến của Petrovietnam và các đơn vị đồng hành trong việc tổ chức hội thảo, nghiên cứu giải pháp và giới thiệu các công nghệ mới. Những phân tích dữ liệu thực tiễn, bằng chứng khoa học, mô hình tiên tiến và kinh nghiệm quốc tế được trình bày tại chương trình là nguồn tham khảo có giá trị cho Thành phố trong việc hoàn thiện chính sách quản lý chất lượng không khí.

Trên cơ sở đó, TP HCM sẽ tập trung vào 4 nhóm định hướng trọng tâm: Hoàn thiện thể chế và tiêu chuẩn khí thải; đẩy mạnh ứng dụng công nghệ sạch và nhiên liệu thân thiện môi trường; phát triển hệ sinh thái logistics xanh; huy động nguồn lực xã hội và hợp tác vùng.

Bà Nguyễn Ngọc Thúy - Phó Gíam đốc Sở Nông nghiệp và Môi trường TP HCM, thông tin, hiện Sở đã xây dựng Kế hoạch hành động về khắc phục ô nhiễm và quản lý chất lượng môi trường không khí giai đoạn 2026 - 2030 tầm nhìn đến năm 2045. Theo đó, Thành phố sẽ tập trung vào 5 nhóm nội dung trọng tâm: Quy hoạch TP HCM theo hướng xanh, bền vững; triển khai các Dự án đầu tư nâng cao năng lực quan trắc môi trường; kiểm soát ô nhiễm từ các nguồn thải, thúc đẩy chuyển đổi xanh trong tất cả các lĩnh vực; duy trì thường xuyên công tác bồi dưỡng nguồn nhân lực quản lý môi trường không khí, tuyên truyền, nâng cao nhận thức cộng đồng về ô nhiễm không khí; triển khai các nghiên cứu ứng dụng mô hình trí tuệ nhân tạo phục vụ công tác dự báo, cảnh báo ô nhiễm không khí.

Tại Hội thảo, các diễn giả đã trình bày các chuyên đề: Thực trạng phát thải và chủ trương, chính sách, quy định, lộ trình về kiểm soát khí thải từ phương tiện giao thông, đặc biệt là động cơ diesel tại khu vực Đông Nam Bộ; các giải pháp kỹ thuật giảm khí thải từ phương tiện giao thông vận tải sử dụng động cơ đốt trong; hiện trạng phát thải từ hoạt động giao thông tại một số đô thị lớn, khu công nghiệp, hàng hải trên thế giới và kinh nghiệm giảm ô nhiễm môi trường từ khí thải động cơ diesel.

Theo Thạc sĩ Trần Vĩnh Lộc, Phó Giám đốc Trung tâm Nghiên cứu và Ứng dụng (PVFCCo – Phú Mỹ), tại Việt Nam, lộ trình kiểm soát khí thải đang được đẩy mạnh. Điều này đã tạo ra nhu cầu cấp thiết đối với các giải pháp kỹ thuật hỗ trợ, như ứng dụng hệ thống SCR (hệ thống khử xúc tác chọn lọc, giúp giảm khí thải NOx từ động cơ diesel) kết hợp dung dịch DEF (dung dịch nước urê), giúp các phương tiện sử dụng động cơ diesel đáp ứng quy chuẩn kỹ thuật, bảo vệ môi trường, đồng thời tối ưu hiệu suất vận hành.

Để giải quyết bài toán môi trường do khí thải NOx gây ra, PVFCCo - Phú Mỹ đã cho ra đời dòng sản phẩm DEF - Phú Mỹ Xanh đạt tiêu chuẩn quốc tế với hàm lượng 32,5% urê - hàm lượng phổ biến nhất, chuyên dùng cho các loại ô tô, xe tải động cơ diesel.

Trong phần thảo luận, nhiều đại biểu quan tâm đến thực trạng ô nhiễm không khí tại các thành phố lớn như Hà Nội, TP HCM,... Từ đó, các đại biểu đặt ra vấn đề sự vào cuộc của ngành chức năng, những chế tài xử phạt các hành vi gây ô nhiễm môi trường; công tác truyền thông thay đổi thói quen dùng diesel bằng nhiên liệu DEF, góp phần giảm thải ô nhiễm môi trường, bảo vệ sức khỏe;…

Phát biểu kết luận Hội thảo, ông Nguyễn Xuân Hoà, cho rằng, các ý kiến tại Hội thảo đã giúp các bên có cái nhìn sâu sắc hơn về thực trạng ô nhiễm không khí đô thị, đồng thời mở ra những hướng đi khả thi nhằm giảm thiểu ô nhiễm và cải thiện chất lượng không khí. Trong đó, việc sử dụng DEF – Phú Mỹ Xanh được xem là giải pháp trung gian phù hợp, vừa bảo vệ môi trường vừa đảm bảo yếu tố an sinh xã hội.

“Thay vì buộc phải thay mới phương tiện, người dân và doanh nghiệp vận tải có thể lựa chọn giải pháp kéo dài tuổi thọ phương tiện, giảm phát thải mà vẫn tiết kiệm chi phí,” ông Nguyễn Xuân Hoà nhấn mạnh.

Ông Nguyễn Xuân Hoà khẳng định, với vai trò là đơn vị thành viên của Petrovietnam, PVFCCo – Phú Mỹ luôn nhận thức rõ trách nhiệm của mình trong quá trình chuyển đổi xanh, không chỉ dừng lại ở việc sản xuất – kinh doanh phân bón và hóa chất mà còn là đồng hành cùng Chính phủ, chính quyền địa phương và cộng đồng doanh nghiệp trong hành trình phát triển bền vững.

Ông cũng nêu rõ 3 cam kết trọng tâm của PVFCCo – Phú Mỹ đối với TP HCM và khu vực Đông Nam Bộ: Duy trì chất lượng sản phẩm DEF – Phú Mỹ Xanh theo tiêu chuẩn quốc tế, bảo đảm an toàn cho động cơ, hiệu quả cho hệ thống xử lý khí thải và thân thiện với môi trường; giữ giá cả hợp lý, minh bạch; đảm bảo nguồn cung ổn định, mở rộng mạng lưới phân phối.

Bên cạnh đó, ông cũng mong muốn các cơ quan quản lý, Viện – Trường, chuyên gia, Hiệp hội, doanh nghiệp sẽ cùng đồng hành, phổ biến rộng rãi kết quả và thông điệp của Hội thảo đến cộng đồng, giúp người dân hiểu rõ hơn về vai trò của các sản phẩm như DEF – Phú Mỹ Xanh, đóng góp vào hành trình cải thiện chất lượng không khí của thành phố và khu vực.