Ngập úng nghiêm trọng khiến hàng 100ha sản xuất bị thiệt hại nặng nề

Trong những ngày cuối tháng 9 và đầu tháng 10/2025, cùng với nhiều địa phương miền Bắc, tại Hà Nội thời tiết diễn biến cực kỳ phức tạp, lượng mưa lớn kéo dài liên tục đã gây ra tình trạng ngập úng trên diện rộng tại nhiều khu vực canh tác của người dân. Lượng mưa lớn bất thường, cộng với hệ thống tiêu thoát nước không còn phát huy hiệu quả đã dẫn đến một hậu quả vô cùng nặng nề.

Trên địa bàn xã Phúc Thịnh, đặc biệt là thôn Đìa. Theo thống kê sơ bộ của người dân thôn Đìa, có hàng 100ha đất nông nghiệp bị ngập sâu trong nước, gây thiệt hại nặng nề cho hàng trăm hộ dân đang canh tác và chăn nuôi trên địa bàn. Đặc biệt, trường hợp của gia đình ông Ngô Văn Bích sinh năm 1973 - người thầu lại 109. 936 m2 đất (tương đương 12ha) từ Nhà nước (huyện Đông Anh cũ) - là một minh chứng rõ ràng và đau xót cho hậu quả nặng nề mà thiên tai để lại. Gia đình ông đã đầu tư hàng tỷ đồng để phát triển nông nghiệp kết hợp. Toàn bộ công sức, vốn liếng của cả gia đình trong nhiều năm qua phút chốc bị dòng nước cuốn trôi, để lại sự xót xa, tiếc nuối và bất lực.

Theo ghi nhận của phóng viên và người dân địa phương, sau cơn bão số 10 Bualoi nhiều khu vực của xã Phúc Thịnh bị ngập úng và tiếp tục cơn bão sô 11 Matmo, trong vòng 5 ngày mưa liên tục, lượng nước dâng cao không thoát kịp đã khiến toàn bộ khu vực sản xuất nông nghiệp của thôn Đìa, xã Phúc Thịnh chìm trong nước. Các cánh đồng trồng xu hào, bắp cải, cà chua, sen, hoa và cây cảnh, trang trại nấm… đều bị úng ngập nặng, nước dâng lên gần đến ngọn cây, khiến rễ cây bị thối, lá vàng úa, hoa rụng và cây chết nhanh chóng.

Không dừng lại ở đó, hàng chục hộ dân nuôi cá cũng chịu thiệt hại nghiêm trọng. Những ao cá vốn được đầu tư công phu, chăm sóc kỹ lưỡng trong nhiều tháng trời giờ đây chỉ còn mặt nước đục ngầu, cá trong ao hồ đã theo dòng nước đi hết.

Ông Phạm Văn Giang, thôn Đìa, xã Phúc Thịnh, một hộ làm trang trại nấm chia sẻ: Gia đình tôi làm trang trại trồng nấm với diện tích 1.800m2. Chỉ tính trong đợt ngập úng này làm hỏng 30.000 bịch nấm đang thu hoạch, đang ươm tơ, ước tính hơn 300.000.000đ cùng với đó là máy móc thiết bị hỏng ước thiệt hại khoảng 100.000.000đ. Tổng thiệt hại sau đợt ngập lần này cùng lên tới gần nửa tỷ.“Gia đình tôi cứ nghĩ sau vụ thu hoạch này sẽ lấy vốn để tu sửa trang trại và mua thêm máy móc, nước lên quá nhanh không kịp rút. Giờ ra nhìn trang trại mà chỉ biết khóc.”

Tình trạng tương tự cũng xảy ra với các hộ trồng hoa, cây cảnh phục vụ dịp Tết. Nhiều vườn hoa chuẩn bị cho vụ bán lớn nhất năm nay coi như mất trắng. Nếu không có giải pháp hỗ trợ kịp thời từ chính quyền, nhiều hộ gia đình có nguy cơ không thể phục hồi sản xuất trong thời gian tới.

Đau xót nhất phải kể đến trường hợp của ông Ngô Văn Bích. Gia đình ông là một trong những hộ tiên phong đầu tư mô hình nông nghiệp tổng hợp với quy mô lớn tại địa phương từ những năm 2018. Với diện tích đất thuê lại là 109.936 m2 từ Nhà nước mỗi năm đã mang lại nguồn thu ổn định cho gia đình và tạo công ăn việc làm cho nhiều lao động. Tuy nhiên, đợt ngập úng lần này đã khiến toàn bộ bị nhấn chìm, thiệt hại gần như tuyệt đối.

Diện tích đất này vốn là nơi ông Bích nuôi cá, trồng sen và du lịch sinh thái, còn trên bờ thì phát triển mô hình nuôi gà vịt và trồng cây ăn quả và làm dịch vụ. Mỗi năm, ông phải nộp cho Nhà nước số tiền là 233.064.000 đồng/năm tiền thuê đất, chưa kể số vốn đầu tư hàng tỷ đồng cho con giống, thức ăn chăn nuôi, hệ thống chăm sóc, kỹ thuật…

Nhưng chỉ trong vòng vài ngày, toàn bộ hồ đã bị nước bị ứ lại, không thoát được. Cá đi hết. Vườn sen bị úng, thối củ. Gà, vịt chết hàng loạt. Cây ăn quả rụng lá, chết rễ do ngập sâu.

Ngồi nhìn mặt nước đục ngầu, ông Bích nghẹn ngào nói: “Mấy chục năm làm nông, chưa bao giờ tôi gặp cảnh này. Bao nhiêu vốn liếng, công sức, niềm tin đều theo dòng nước mà đi mất. Giờ không biết lấy gì để trả tiền thuê đất cho Nhà nước, không biết bắt đầu lại từ đâu”.

Điều đáng nói là nguyên nhân gây ra tình trạng ngập úng kéo dài, không thoát nước nhanh được lại không hoàn toàn do thiên nhiên. Theo người dân thôn Đìa, từ khoảng năm 2016, một số cá nhân lợi dụng sự buông lỏng quản lý để làm đăng, chặn dòng chảy tự nhiên, khiến nước mưa không thoát nhanh được nên dồn ứ trở lại các khu sản xuất của người dân.

Một người dân trong vùng bức xúc: “Dòng sông này là mạch sống bao đời của dân chúng tôi. Giờ họ làm như vậy chỉ có họ được lời, còn đổi lại hàng trăm hộ dân mất mùa khổ sở thì ai chịu trách nhiệm.”

Người dân đã nhiều lần làm đơn kiến nghị lên cơ quan chức năng, đặc biệt là Xí nghiệp Thủy lợi huyện Đông Anh cũ - đơn vị chịu trách nhiệm quản lý và điều phối hệ thống kênh mương, nhưng đến nay vẫn chưa nhận được hồi đáp rõ ràng nào.

Thiên tai là điều không thể tránh khỏi, nhưng hậu quả sẽ giảm đi rất nhiều nếu có sự chuẩn bị và đầu tư bài bản. Đợt mưa lớn và ngập úng lần này không chỉ là một lời cảnh tỉnh về hệ thống thoát nước, mà còn cho thấy sự mong manh, dễ tổn thương của nền nông nghiệp nhỏ, phụ thuộc hoàn toàn vào thời tiết.

Đối với người nông dân - những người "bán mặt cho đất, bán lưng cho trời" - mỗi mùa vụ là cả một hy vọng. Khi hy vọng ấy bị cuốn trôi theo dòng nước, thì họ cần hơn bao giờ hết là một bệ đỡ vững chắc từ chính quyền, từ cộng đồng và từ chính sách nông nghiệp dài hạn để có thể đứng dậy, tiếp tục sản xuất.