Thanh tra Chính phủ: Vinaincon bán thầu, Bộ Công Thương làm trái thẩm quyền

Theo kết luận thanh tra vừa được Thanh tra Chính phủ ban hành, dự án mở rộng sản xuất giai đoạn 2 Công ty Gang thép Thái Nguyên (Tisco) được đầu tư hàng ngàn tỷ đồng nhưng vẫn nằm “đắp chiếu” nhiều năm do sai phạm nối sai phạm của Tisco, nhà thầu và nhiều bộ ngành.

Vinaincon bán thầu hưởng phí

Kết luận thanh tra chỉ rõ, gói thầu EPC (thiết kế, cung cấp thiết bị, xây dựng và lắp đặt) số 01 thuộc dự án mở rộng sản xuất giai đoạn 2 - Tisco do Công ty Tập đoàn Xây lắp luyện kim Trung Quốc (MCC) thực hiện với giá trị xấp xỉ 161 triệu USD. Nhưng sau đó phần C đã được tách ra, giao lại cho nhà thầu phụ là Vinaincon.

Theo kết luận, để có hợp đồng thi công phần C (trị giá hơn 42,9 triệu USD), Tổng giám đốc Vinaincon đã có văn bản gửi Bộ Công Thương xin được tham gia. Tại văn bản, Vinaincon cam kết sẽ bố trí lực lượng, huy động nhân lực, tài chính để đáp ứng đầy đủ yêu cầu về chất lượng, tiến độ của Tisco cũng như MCC, tuân thủ mọi quy định quản lý xây dựng.

Ngay sau đó, Bộ Công Thương ký văn bản gửi Tổng công ty Thép Việt Nam (VNS) và Tisco đề nghị xem xét, chấp thuận để Vinaincon được đảm nhận toàn bộ phần công việc xây lắp của gói thầu EPC theo như cam kết của Vinaincon.

Tisco sau đó có văn bản gửi MCC xác nhận về năng lực, kinh nghiệm của Vinaincon để thi công phần C của hợp đồng EPC số 01.

Tháng 9/2009, Tisco, MCC ký hợp đồng thầu phụ thực hiện phần C với giá tạm tính là gần 43 triệu USD (tương đương khoảng hơn 764,1 tỷ đồng theo đơn giá USD thời điểm đó), thời gian thực hiện là 21 tháng.

Tuy nhiên, khi có được hợp đồng, Vinaincon đã không thực hiện theo cam kết mà ký 40 hợp đồng giao việc và khoán nhân công với 29 nhà thầu khác (28 nhà thầu Việt Nam và 1 nhà thầu Trung Quốc) với giá trị hơn 505,1 tỷ đồng.

Qua kiểm tra, cơ quan thanh tra xác định Vinaincon chuyển nhượng thầu có thu phí quản lý của các nhà thầu từ 5-10% giá trị hợp đồng. Cụ thể, trong hợp đồng với Công ty cổ phần Cơ khí xây dựng số 18, Vinaincon đã hưởng gần 882 triệu đồng phí quản lý trên tổng giá trị gói thầu 9,7 tỷ đồng; tại hợp đồng với Công ty cổ phần Xây dựng 203 có giá trị hơn 13,9 tỷ đồng, Vinaincon đã hưởng phí quản lý số tiền gần 698 triệu đồng; tại hợp đồng với Công ty cổ phần Thiết bị công nghiệp MAKSTEEL, Vinaincon hưởng phí quản lý hơn 2 tỷ đồng…

Bộ Công Thương làm sai quy định

Tại kết luận, Thanh tra Chính phủ chỉ rõ nhiều vi phạm của Bộ Công Thương liên quan đến dự án. Cụ thể, Bộ Công Thương đã có văn bản gửi VNS và Tisco nêu rõ Vinaincon là doanh nghiệp trực thuộc, có năng lực và bề dày kinh nghiệm trong lĩnh vực thi công xây lắp các công trình công nghiệp; đề nghị VNS, Tisco xem xét, chấp thuận để Vinaincon được đảm nhận toàn bộ phần công việc xây lắp của gói thầu EPC.

Tiếp đó, Bộ Công Thương lại có văn bản đề nghị Thủ tướng Chính phủ chấp thuận ý kiến của VNS chọn Vinaincon làm nhà thầu phụ, cho phép Tisco được điều chỉnh chi phí thực hiện phần C theo đơn giá điều chỉnh không đúng quy định, không đúng thẩm quyền.

Bộ Công Thương cũng không kiểm tra mà sử dụng số liệu của Vinaincon, trình các bộ, ngành và Thủ tướng chi phí phát sinh phần C hơn 15,5 triệu USD là không đúng với Hợp đồng EPC.

Thanh tra Chính phủ xác định trách nhiệm để xảy ra những sai phạm trên thuộc về lãnh đạo Bộ Công Thương, và các cá nhân tại VNS, Tisco và Vinaincon.

Ngày 19/2, VTC News đã liên hệ với ông Nguyễn Gia Du – Chủ tịch Hội đồng quản trị Vinaincon để nghe quan điểm của ông về nội dung kết luận trên. Tuy nhiên, ông Du cho biết đang đi công tác và nhanh chóng tắt máy. Chúng tôi cũng đã cố gắng liên hệ với ông Hoàng Chí Cường – Tổng giám đốc Vinaincon nhưng không được. Theo một Phó chủ tịch Hội đồng quản trị Vinaincon, ông đã nắm được thông tin nhưng cho biết thẩm quyền trả lời thuộc về ban điều hành Vinaincon nên không thể cung cấp thông tin.

Theo VTC